[ جلد اول ] [ مقدمه مؤلف ] دفتر تاريخ نخستين دفتر تاريخ ، از انتشارات موقوفهء دكتر محمود افشار ، حاوى چند نوشته و مدرك تاريخى و رساله‌هايى كه مستند در نگارش تاريخ ايران توانند بود طبق تصويب هيأت گزينش كتاب انتشار مىيابد . واقف در وقفنامه تصريح كرده است كه يكى از رشته‌كارهاى انتشاراتى مىبايد انتشار كتابهايى مربوط به تاريخ ايران باشد . در نگارش و پژوهش تاريخ به جز متون تاريخى ، مصادر و مراجع ديگرى هست كه مىبايد مورد توجه و عنايت قرار گيرد . آنها عبارت است از برگهاى اسناد و مدارك و رساله‌هاى كوچكى كه نمىتوان آنها را به صورت كتاب انتشار داد . به همين ملاحظه هيأت گزينش كتاب پيشنهاد تدوين و انتشار « دفتر تاريخ » را در كنار طبع متون و كتب تاريخى پذيرفت تا بدين شيوه مقدارى از مآخذ برگ‌برگ و متون خرد و كوچك از گوشه و كنارها به درآيد و در صفحات چنين مجموعه‌هايى ماندگار شود . دو تا از مندرجات اين دفتر به تاريخ دورهء صفوى اختصاص دارد . يكى احكام سلاطين صفوى به بازرگانان انگليسى است كه كارشان بيشتر تجارت ابريشم بوده است . متن اين اسناد براى نخستين‌بار است كه چاپ مىشود . ديگر متن دستور الملوك تأليف ميرزا سميعاست . اين رساله را مرحوم محمد تقى دانش‌پژوه از روى رونويس ناقصى كه توانسته بود با زحمت زياد در يزد بنويساند به چاپ رسانيده بود . ولى چون رونويس مذكور مطابقت كامل با اصل نسخه ندارد و مقدارى از آن چون در آن موقع مفقود بوده در چاپ نيامده است تجديد طبع آن به شكل و قواره‌اى كه اصل نسخه چنان است ( به سياق و نسق كتابهاى سياق‌نويسى ) مناسب ديده شد . در اين چاپ هم قسمتهاى افتاده اضافه شد و هم افتادگيهاى سطر سطرى كه از چشم كاتب ساقط شده بود آورده شد .